Modern tıp, kadın yaşamına damgasını vuran üç ayrı yaş dönemi olduğunu belirledi. İlk adet ve menopoz dönemlerinin yanı sıra yumurta sayısında şiddetli bir düşüşe geçilen 35 yaş ve sonrasının önemine işaret eden uzmanlara göre, yumurta rezervinin azlığı, erken menopoz habercisi sayılıyor.
Dokuz Eylül Üniversitesi (DEÜ) Kadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Bülent Gülekli, kadının yumurta rezervini tayin ederken, bazı testler yapıldığını, ancak bunun herkes için geçerli olmadığını söyledi. Prof. Dr. Gülekli, testin gerekli olduğu durumları şöyle özetledi: “Bu testler 35 yaşın üzerindeki kadınlara yapılabilir. Ayrıca, sebebi açıklanamayan kısırlığı bulunan bir grup hastanın da yumurta rezervlerini görmek anlamlı olabilir. Daha önce yumurtalıkla ilgili ameliyat olmuş ya da karın içinde şiddetli iltihabi bir rahatsızlık geçirmiş hanımlarla bir yumurtalığı alınmış veya tüp bebek tedavisine çok kötü yanıt vermiş olanlar için de bu testlere ihtiyaç var. Bunların yanında yapılsa da olur durumu var ki, bunları, sigara içenler ve ailesinde erken menopoz geçmişi olanlar şeklinde sayabiliriz. Ayrıca, tüp bebek tedavisine girecek kadınlar için de gerçekçi bir öngörüde bulunmak amacıyla bu testler anlamlı olabilir.”
YUMURTA REZERV AZLIĞI
Son yıllarda yapılan araştırmalara göre, yumurtalığındaki yumurta sayısı az olan kadınların daha erken menopoza girme olasılığının bulunduğunu kaydeden Prof. Dr. Gülekli, “Yani tüp bebek tedavisi yapıldı ve az sayıda yumurta alınabileceği belirlendi. Bunun altında başka bir sebep yoksa burada görülen şey, bu hanımların yaşıtlarına göre erken menopoza girebilecekleridir” dedi. Prof. Dr. Gülekli, burada yumurta rezervlerini belirleyen testlerin öneminin ortaya çıktığını, böylece az yumurta elde edilen kadınların tüp bebekle ilgili daha gerçekçi bir beklentiye gireceğini bildirdi.
ERKEN MENOPOZUN NEDENLERİ
Genel olarak erken menopozun nedenlerinin tam olarak bilinemediğine dikkati çeken Prof. Dr. Gülekli, “Bunlarda otoimmün hadiselerden de şüpheleniliyor. Bazen vücut kendi dokularına karşı antikor geliştiriyor. Yumurtalık dokusuna karşı da vücut antikor geliştirir ve yumurtalıkları yabancı cisim olarak değerlendirirse, bunların erken iflasına neden olur” diye konuştu. Kemoterapi ve radyasyon almanın ya da yumurtalıkların cerrahi olarak çıkarılmasının erken menopoz nedenleri arasında sayıldığını bildiren Prof. Dr. Gülekli, bu konuda genetiğin rolünün de bulunduğunu düşündüklerini söyledi. Prof. Dr. Bülent Gülekli, İngiltere ile yaptıkları bir araştırma sonucunda, bir genetik kodlamayı bulamadıklarını, ancak araştırma sonucunun, böyle bir ihtimali ortadan kaldırmadığını sözlerine ekledi. Ege Tüp Bebek Merkezi sorumlu hekimlerinden Dr. Kaan Bozkurt da, genç olduğu halde az yumurtası bulunan kadınların erken menopoza girme olasılıklarının bulunduğunu söyledi. Dr. Bozkurt, erken menopoza sebep olan faktörler arasında genetiğin de yer aldığını kaydetti.
